Het verlies van één of beide borsten door borstkanker heeft op de meeste vrouwen een grote invloed. De vertrouwde rondingen horen bij de eigen, vrouwelijke, identiteit. Ook als de amputatie al even geleden is, kan het gemis u telkens herinneren aan die moeilijke, angstige periode en u misschien zelfs hinderen in maken van een nieuwe start.

Om de rondingen van u lichaam te herstellen zijn er verschillende mogelijkheden. U kunt kiezen voor een oplossing zonder operatie, bijvoorbeeld losse bh-vullingen of speciale lingerie die een geamputeerde borst vervangt.

U kunt ook kiezen voor een borstreconstructie. Dit is een operatie waarbij met eigen weefsel en/of een implantaat een nieuwe borst wordt gemaakt. Bij vrijwel iedere vrouw is borstreconstructie mogelijk, maar niet alle technieken zijn voor iedereen geschikt.
Ook na een borstbesparende operatie kunt u een reconstructie overwegen. Hier op de website geven wij u zoveel mogelijk informatie over de borstreconstructie, maar het Mammateam (deze link brengt u naar het specialisme Chirurgie) van het ZRT kan u over alle genoemde mogelijkheden informeren.

Uw gereconstrueerde borst wordt nooit hetzelfde als de geamputeerde, of de nog resterende borst. Een gereconstrueerde borst is, afhankelijk van de methode van reconstructie, veelal steviger en minder gevoelig dan uw natuurlijke borst.
Ook is het waarschijnlijk dat de borsten een verschillende vorm zullen hebben. Als er een aanmerkelijk verschil is tussen beide borsten kunt u, in een later stadium, besluiten uw natuurlijke borst aan de vorm van uw gereconstrueerde borst te laten aanpassen. Dit betekent dus dat u zich opnieuw zult laten opereren en meer littekens zult krijgen. Zelfs als beide borsten zijn gereconstrueerd kunnen er tussen de twee verschillen optreden, want het zijn in feite twee op zichzelf staande operaties.

Onze plastisch chirurgen doen er natuurlijk bij elke operatie alles aan om een zo symmetrisch mogelijk eindresultaat te verkrijgen, maar perfectie bestaat niet. Veel vrouwen zijn overigens erg tevreden over het resultaat en vinden het een onderdeel van hun verwerkingsproces, een nieuw begin en/of een verhoging van de levenskwaliteit.

Een borstreconstructie, met of zonder implantaat, heeft geen enkele invloed op de borstkankercontroles of op de terugkeer of uitzaaiing van de kanker.
Een gereconstrueerde borst heeft geen tepel. Een tepelreconstructie is een aparte operatie, die overigens wel gecombineerd kan worden met de operatie om de vorm van uw natuurlijke borst aan te passen aan die van de gereconstrueerde.

Als u besluit tot een borstreconstructie zijn er twee grote beslissingen die u moet maken:

• Wil ik een borstreconstructie terwijl ik nog onder narcose ben voor de borstamputatie of pas op een later moment?
• Wil ik een reconstructie van mijn eigen weefsel of liever een siliconenimplantaat?

Niet elke vrouw heeft een keuze en niet iedere combinatie is mogelijk.
Een andere optie is wellicht om af te zien van een reconstructie, maar wel meer symmetrie te krijgen door uw andere borst qua grootte aan te passen. Hiervoor is dan een borstverkleiningsoperatie nodig.

Directe borstreconstructie

Tijdens een dergelijke operatie werken de chirurg en de plastisch chirurg samen. De chirurg verwijdert de zieke borst en de plastisch chirurg reconstrueert de nieuwe.
De voordelen zijn dat u maar één keer onder narcose hoeft en dat u wakker wordt met een ''afwijkende'', maar bestaande borst.
De nadelen zijn dat uw operatie langer duurt, u bent dus langer onder narcose, en dat de kans op complicaties na de operatie groter is.

Een directe reconstructie is met name geschikt voor vrouwen die preventief hun borsten laten verwijderen in verband met hun erfelijke aanleg voor borstkanker of vrouwen die borstkanker in een zeer vroeg stadium hebben, bijvoorbeeld ductaal carcinoom in situ.

De ingreep is ook mogelijk als de kans groot is dat u na de operatie nog bestraald moet worden. Echter de bestraling heeft een nadelig effect op de huid en de borstspier en kan daardoor de kans op complicaties vergroten en het uiterlijk van de nieuwe borst aantasten.
Ook roken of het gebruik van bepaalde medicijnen zijn redenen om de reconstructie uit te stellen.

Soms is het qua tijd niet mogelijk een directe reconstructie met eigen weefsel uit te voeren.
Men kan dan, in overleg met u, eerst een siliconenimplantaat inbrengen en in een later stadium alsnog de reconstructie van uw keuze uitvoeren.

Reconstructie op een later moment

Een voordeel van deze keus is dat u zichzelf meer tijd gunt. Tijd om alles goed te verwerken, om te aanvaarden wat u is overkomen en om een weloverwogen beslissing te nemen.
Sommige vrouwen vinden het prettig zich eerst volledig te richten op het overleven, om daarna een nieuwe periode van herstel in te gaan. Als u na de amputatie nog chemotherapie zult moeten ondergaan, heeft u na een borstreconstructie een iets grotere kans op infectie van de nieuwe borst, met name als u gekozen heeft voor een siliconenimplantaat.

Als u kiest om te wachten verliest u geen enkele reconstructiemogelijkheid. Wel is het verstandig vóór de amputatie uw chirurg te vertellen dat u in de toekomst een reconstructie zou willen hebben.
Als het om medische redenen mogelijk is, zal de chirurg in dat geval een huidbesparende amputatie verrichten. U en de plastisch chirurg die later uw borst gaat reconstrueren hebben daar baat bij.

Bij deze keuze spelen veel factoren een rol: uw algehele gezondheid, heeft u een borstbesparende operatie of een amputatie ondergaan, de hoeveelheid en kwaliteit van de huid op de plek van de operatie, uw borstomvang, uw levensstijl en uw wensen. Hierdoor zijn niet alle mogelijkheden voor iedereen geschikt. Uw arts kan u uitleggen wat uw opties zijn.

Een implantaat?

Een implantaat bestaat uit een siliconen omhulsel met een vulling van siliconengel of een zout wateroplossing. Het omhulsel zelf kan glad of ruw zijn.
Bij een ruw omhulsel is er minder kans op kapselvorming. Kapselvorming is de natuurlijke reactie van het lichaam op iets dat lichaamsvreemd is, bijvoorbeeld een splinter. Het lichaam pakt het vreemde voorwerp als het ware in met een beschermend laagje. Helaas kan dit beschermende laagje weefsel gaan samentrekken (kapselcontractie) en harde, pijnlijke borsten veroorzaken. Dit treedt op in ongeveer 10% van de gevallen.
Door het implantaat een ruwe buitenkant te geven is er iets meer weefselgroei, waardoor er minder spanning op komt te staan als het kapsel enigszins gaat samentrekken.

De vorm is rond of druppelvormig.
De druppelvorm, ook wel anatomische vorm genoemd, geeft uw borst ook op lange termijn een natuurgetrouwe aanblik. Het ronde implantaat geeft u in eerste instantie een hele ronde, gevulde borst, maar door het ouder worden van de huid gaat de borst iets hangen en zakt de vulling mee. De bovenkant wordt leeg en plat.
Bij de druppelvorm houdt ook de bovenkant van de borst een vulling. De implantaten bestaan in verschillende maten, dus ook hierin heeft u een keuze.

Mogelijke kwalijke effecten van lekkende siliconenimplantaten zijn veel in het nieuws geweest de afgelopen jaren, maar er is ook het een en ander veranderd.
De Nederlandse overheid oordeelt dat de relatie tussen siliconenimplantaten en gezondheidsrisico's onvoldoende wetenschappelijk is aangetoond. Uw nurse practitioner kan u alles vertellen over de risico's en ervaringen van andere vrouwen.

De voordelen van de keus voor een implantaat zijn dat de operatie, en dus de narcose, korter duurt, u minder last heeft van pijn na de operatie, de herstelperiode korter is en dat u geen extra littekens krijgt omdat de plastisch chirurg de littekens van de amputatie gebruikt of de reconstructie uitvoert tijdens de amputatieoperatie.
Als u kiest voor een implantaat kunt u later altijd nog kiezen voor een reconstructie met eigen weefsel.

Eigen weefsel?

Als u kiest voor een reconstructie met eigen weefsel wordt huid en onderhuids vet ergens anders bij u weggehaald en op de plek van de amputatie tot een borst gevormd.
Afhankelijk van de gekozen methode neemt men ook bloedvaten en/of spierweefsel mee. Men noemt dit een autologe reconstructie.

De voordelen zijn:

• De gereconstrueerde borst voelt zachter aan en ziet er natuurlijker uit dan bij gebruik van een implantaat.
• Als uw lichaamsgewicht verandert, verandert deze borst, net als uw natuurlijke borst, mee.
• Er wordt geen vreemd voorwerp in uw lichaam ingebracht, waardoor u geen last heeft van kapselvorming en kapselsamentrekking.
• De kans op complicaties op de lange duur is erg klein.
• Dit is mogelijk na een borstsparende operatie.

Er zijn ook nadelen:

• Het is belangrijk dat het stuk huid dat gebruikt wordt voor de reconstructie goed doorbloed blijft. Als dit niet het geval is sterft het af en moet de nieuwe borst weer verwijderd worden.
  De kans op deze complicatie is gelukkig zeer klein en als het weefsel afsterft is dit binnen enkele uren tot dagen duidelijk. Na een week weet u zeker dat dit u niet zal overkomen.
• Als er gekozen is voor een methode waarbij ook spierweefsel verplaatst wordt, heeft u op de plaats waar de spier vandaan komt last van spierzwakte. Afhankelijk van de gebruikte spier, kan dit behoorlijk ingrijpend zijn.
• U heeft twee operatiewonden en dus op twee plaatsen pijn en littekens. Ook de kans op complicaties op korte termijn is daardoor iets groter dan bij het plaatsen van een implantaat.
• Er is altijd een licht kleurverschil. De getransplanteerde huid heeft een iets andere tint dan de oorspronkelijke huid van de borst.
• De operatie duurt langer en de herstelperiode is ook langer dan bij plaatsing van een implantaat. Het is dus belangrijk dat u een goede algehele gezondheid heeft en goed gemotiveerd bent.
• Op de plaats waar de huid voor de nieuwe borst vandaan gehaald is zijn zenuwen doorgesneden. Hierdoor kunt u daar tijdelijk, maar soms blijvend, een doof gevoel hebben.

Een combinatie?

U kunt ook kiezen voor een combinatie van eigen weefsel en een implantaat.
Dit is met name geschikt voor de reconstructie van grotere borsten. Het extra volume wordt dan bereikt met een implantaat.

Voorbereiding

Voor welke reconstructieve operatie u ook kiest, de voorbereiding is hetzelfde. Via deze link vindt u de procedure die u volgt als uw reconstructie niet samenvalt met de amputatie.