Vleesbomen (myoma uteri of myoom)

Vleesbomen of myomen zijn goedaardige gezwellen in of aan de spierwand van de baarmoeder.
Ze bestaan, net als de baarmoeder uit spierweefsel en kunnen zo groot zijn als een speldenknop of het formaat hebben van een voetbal. Ook het aantal kan flink variëren.
Het is niet bekend wat de oorzaak is. Wel is duidelijk dat ze groeien onder invloed van het geslachtshormoon oestrogeen, daarom nemen ze vaak in toe tijdens een zwangerschap en slinken ze na de overgang.
Naar schatting komen ze voor bij 20% van de vrouwen boven de 35 jaar, maar omdat ze zelden klachten geven zal het werkelijke percentage veel hoger liggen.

Er zijn verschillende typen vleesbomen.

• Aan de buitenkant van de spierwand.
  Deze groeien naar buiten toe. Ze hebben geen invloed op de menstruatie, maar kunnen door hun grootte druk op andere organen veroorzaken.
• Geheel in de spierwand.
  Deze vleesbomen komen het meeste voor. Ze kunnen hevige menstruaties en een pijnlijke druk in het bekken veroorzaken.
• Aan de binnenkant op of onder het baarmoederslijmvlies.
  Deze komen niet zo vaak voor en veroorzaken ook hevige menstruaties.
• Met steeltjes verbonden aan de baarmoeder (gesteeld myoom)
• Hangend in de schede omdat de vleesboom via de baarmoedermond naar buiten is gekomen (geboren myoom).
• Tussen de ophangbanden van de baarmoeder.

Klachten

Vaak zijn er geen klachten. Als er klachten zijn, zijn het de volgende:

• Pijnklachten:
  • pijnlijke druk in de onderbuik, rug en benen
  • pijn bij de geslachtsgemeenschap
  • toenemende pijn bij de menstruatie
  • soms acute hevige buikpijn, wanneer een vleesboom die met een steeltje aan de baarmoeder is verbonden, zo verdraait dat de bloedtoevoer naar de vleesboom vermindert.
• Menstruatiestoornissen:
  • Hevige bloedingen
  • Tussentijds bloedverlies
  • Onregelmatig bloedverlies
• Abnormale vaginale afscheiding
• Vaak aandrang om te plassen door druk op de blaas
• Vruchtbaarheidsstoornissen, wanneer de bevruchte eicel moeilijk kan innestelen door de aanwezigheid van vleesbomen.
• Aan het einde van de zwangerschap kunnen grote vleesbomen de indaling van het kind belemmeren.

Onderzoeken

• Lichamelijk en inwendig onderzoek, waaronder een vaginaal toucher
• Echoscopie, uitwendig of inwendig (watercontrastechoscopie)
• Hysteroscopie
• Laparoscopie
• MRI of CT-scan

Behandeling

Als er geen klachten zijn, hoeft u ook niet behandeld te worden. Bij klachten zijn de volgende behandelingen mogelijk:

• Hormonen of medicijnen die hormonen nabootsen.
• Enucleatie. Hierbij worden vleesbomen die aan de buitenkant van de spierwand of in de spierwand zelf zitten weggehaald via een buikoperatie.
  Door deze ingreep kunnen verklevingen ontstaan waardoor zwanger worden soms moeilijker wordt. Bij een bevalling na een enucleatie kan de arts een keizersnede adviseren omdat er een kans is dat er een zwakke plek in de baarmoederwand is ontstaan.
• Hysteroscopische excisie. Via een hysteroscopie worden vleesbomen aan de binnenkant van de spierwand verwijderd.
• Verwijdering van de baarmoeder. Dit kan natuurlijk alleen als er geen kinderwens meer is.
• Embolisatie. Hierbij worden door inspuiting van kleine deeltjes stolseltjes gevormd in de bloedvaten die leiden naar de vleesboom. De vleesboom sterft op deze manier af. Dit is alleen mogelijk bij grote vleesbomen in de spierwand.
• Myolyse. Via een laparoscopische operatie (kijkoperatie) worden vleesbomen vernietigd door het geven van kleine elektrische stootjes. Omdat nog onbekend is wat de gevolgen van deze ingreep zijn op de vruchtbaarheid, past men deze methode niet toe op vrouwen met een kinderwens.